PUNTA CANDELARIA

foto de José Maria Suárez

Saíndo de Cedeira, pola estrada que conduce á aldea de Cervo, comezan os oito tortuosos Km. que nos separan de punta Candelaria. Logo de deixar atrás o pobo continúase por unha prolongada subida, nunha estrada que discorre sen ver o mar dous Km. máis. Ao final deles o alto e o comezo da baixada. Hai que tomarse un respiro para ver o espectáculo e amornar o ánimo ante o que nos espera. sensación de soidade, abruptos cantiis cortados a pico, un camiño que baixa en dous Km. o que lle custou subir en seis, curvas e pendentes perigosas e ao fondo o faro.

De construción bastante recente, a súa historia garda íntima relación co de Ortegal ata o punto que, nun principio, estaba destinado a levantarse naquel punto. O 11 de maio de 1908 o presidente da Liga Marítima Española pide un estudo para instalar un faro no Cabo Ortegal. Posteriormente, un acordo da Comisión de Faros do 15 de xaneiro de 1912 aproba "que o novo faro, incluído no Plan de Alumado, sitúese en Punta Candelaria" marcando a orixe da súa existencia. Proxectado en 1929, acabouse catro anos máis tarde aínda que non se inauguraría ata principios de 1954. Discusións e reclamacións sobre a conveniencia do emprazamento elixido e algúns anos de esquecemento burocrático determinaron o atraso.

En 1930 diversas organizacións, piden a instalación dun faro de 60 millas de alcance en cabo Ortegal e unha estación radiogoniométrica, suprimindo o faro de Punta Candelaria. Non se accedeu a iso pero se se aceptou aumentar o alcance deste ata 30 millas, cambiándolle a característica que se lle previu pola de grupos de 3 e 1 escintileos brancos. Tamén se pensou en pór sirena.

Para producir o alumado contaba cunha instalación Dalen, con cambiador automático de capillos e quemador de 35 l, unha óptica catadióptrica de 200 mm de distancia focal que viraba impulsada polo gas, e unha batería de acumuladores AK-25, o que, a falta da válvula solar que se lle puxo máis tarde, convertíalle nunha faro automático. Co propósito de que servise para a navegación aérea púxoselle tamén unha lanterna de cásaa Maquinista Valenciana con cúpula transparente.

O edificio forma a clásica "Ou" coa torre hexagonal encostada á cara que dá ao mar. eleva o foco luminoso 9 m sobre o chan e 89 sobre o mar e tiña un alcance nominal de 16 millas.
O 23 de febreiro de 1984 entrou en servizo unha nova instalación eléctrica composta dun basamento con mesa giratoria e catro paneis con 6 lámpadas de feixe selado de 200W /30V e un xogo de baterías cos aparellos e cadros correspondentes. Tamén se lle puxo un grupo electrógeno como reserva.

Por mor de pasar a depender da Autoridade Portuaria de Ferrol - San Ciprián foi monitorizado para ser controlado por computador desde o centro de control existente no Porto de Ferrol. A finais do ano 2002 foille substituída a moi deteriorada lanterna aeromarítima que posuía por unha nova lanterna, con cúpula cega, de 2,20 m de diámetro. Os traballos foron executados pola Maquinista Valenciana S.A. e tamén consistiron na renovación de todo o equipo de funcionamento do faro. Desaparecen os paneis de feixe selado para pasar a ter un cambiador de lámpadas en V, con dúas lámpadas, colócase unha óptica de paneis de metacrilato e un novo cadro de control de lámpadas e motores de rotación, tamén se substitúe a batería do faro e colócase un cargador-investidor para suplir a falta de rede eléctrica coa da batería. Para maior seguridade segue conservando un grupo electrógeno como reserva.

O edificio parece que cabalgase sobre os farallones; cantiis de roca cortada en vertical definen a súa contorna, alturas sobre o mar que impresionan a nosa visión. Ao norte, os cantiis fúndense cos da Capelada na zona de Cortes, ao sur se arquean cara á ría de Cedeira. Aos seus pés os enormes bloques desprendidos da ladeira dan fe do ímpeto das ondas e da acción dos temporais.

A localidade mais próxima é Cedeira, 8 Km, "a vila" como a denominan os seus veciños. É un conxunto de casas que se apiñan na ladeira que ascende á ermida de San Antonio; un acio de rúas estreitas ás que se asoman fachadas de galerías blanqueadas ou balcóns fundidos en ferro forxado e, ata, un lugar no que os barrios novos creceron con orde e beleza estética. Próximos a Cedeira non podemos deixar de visitar lugares como San Andrés de Teixido, centro de peregrinacións durante todo o ano, tanto para visitar a ermida do santo, como para contemplar as impresionantes paisaxes, tanto da súa costa, como do seu interior. Desde o peirao de Cedeira podemos admirar tanto as vistas da súa ría como as da vila e as da praia da Magdalena, que atrae un nutrido turismo estival. Tamén podemos contemplar desde o peirao, enfronte, o antigo faro construído en 1859, chamado actualmente baliza de Punta Promontorio , ou Robaleira para os veciños da vila